Kinh điển về khởi nghiệp cung cấp một bộ khung đáng tin cậy để biến ý tưởng ban đầu thành mô hình kinh doanh có khả năng thành công trong thực tế.
Kinh điển về khởi nghiệp có giá trị học thuật và ứng dụng cao
Kiến thức và phương pháp trong cuốn sách này hoàn toàn đáng tin cậy, có giá trị học thuật và ứng dụng cao. Vì nó được viết bởi Bill Aulet:
Về học thuật: Bill Aulet là Giám đốc điều hành Trung tâm Khởi nghiệp Martin Trust của MIT (Viện Công nghệ Massachusetts). Ông đồng thời cũng là giảng viên cao cấp của Trường quản trị kinh doanh Sloan – thuộc MIT.
Về ứng dụng: Bill Aulet đã có 25 năm thành công trong lĩnh vực kinh doanh. Ông đã trực tiếp gọi vốn thành công hơn 100 triệu đô la cho các doanh nghiệp của mình và gia tăng giá trị hàng trăm triệu đô la trong những doanh nghiệp đó.
Về mức độ phổ biến: Cuốn sách đã được dịch ra 10 thứ tiếng và đang là giáo trình của môn học Khởi nghiệp kinh doanh tại trường Quản trị Kinh doanh Sloan thuộc MIT.
Chỉ 265.000đ cho một giáo trình từ đại học hàng đầu thế giới? – Mình thấy rất xứng đáng.
Thông tin chung về Kinh điển về khởi nghiệp
Cuốn sách sở hữu một mạch dẫn dắt nhất quán với quy trình 24 bước, cùng nhiều bảng, biểu, hình ảnh và ví dụ minh họa. Chất lượng in ấn tốt. Giấy trắng dày dặn. Mực in rõ nét.
- Tựa tiếng Việt: Kinh điển về khởi nghiệp: 24 bước khởi sự kinh doanh thành công
- Tựa tiếng Anh: Disciplined Entrepreneurship: 24 Steps to a Successful Startup, Expanded & Updated
- Tác giả: Bill Aulet
- Dịch giả: Giang Lâm – Hoàng Anh
- Số trang: 367 trang
- Khổ in: 20,5cm x 20,5cm
Cuốn sách khá dày và nặng. Mình nghĩ bạn sẽ cần đến một không gian đọc sách “hẳn hoi” với bàn, ghế thoải mái; có sổ tay, bút để ghi chép; có máy tính để thực hành theo những chỉ dẫn của cuốn sách và biến ý tưởng của bạn thành một kế hoạch kinh doanh khả thi.
Đây là một cuốn sách để thực hành – Mình mua nó để hiện thực hóa những ý tưởng
6 chủ đề của 24 bước khởi nghiệp
6 chủ đề này đưa ra các ý chính, tổng quan về việc làm thế nào để 24 bước này có thể giúp bạn tạo nên một doanh nghiệp bền vững, dựa trên các sáng tạo đột phá.
Phần nội dung này ở trang 38 – 39. Nó được trình bày khá bắt mắt. Và bạn hãy chú ý đến các số thứ tự, chúng không được xếp theo trình tự đâu.
Chủ đề 1: Khách hàng của bạn là ai?
- Một: Phân đoạn thị trường
- Hai: Lựa chọn “thị trường tiền tiêu” (Beachhead)
- Ba: Xây dựng chân dung “khách hàng điển hình” (Persona) của sản phẩm
- Bốn: Tính toán quy mô giá trị có thể chiếm lĩnh được ở thị trường tiền tiêu
- Năm: Đặc điểm khách hàng điển hình của thị trường tiền tiêu
- Chín: Nhận diện 10 khách hàng tiếp theo
Chủ đề 2: Bạn có thể làm gì cho khách hàng của mình?
- Sáu: Vòng đời của sản phẩm
- Bảy: Mô tả tổng quát sản phẩm
- Tám: Lượng hóa giá trị
- Mười: Xác định giá trị cốt lõi của sản phẩm
- Mười một: Định vị vị thế cạnh tranh của bạn
Chủ đề 3: Làm thế nào khách hàng nhận được sản phẩm của bạn?
- Mười hai: Xác định đơn vị ra quyết định của khách hàng (Customer’s decision making unit – DMU)
- Mười ba: Xây dựng quy trình để có được khách hàng trả tiền
- Mười tám: Xây dựng quy trình bán hàng
Chủ đề 4: Tạo ra doanh thu từ sản phẩm như thế nào
- Mười lăm: Tạo lập mô hình kinh doanh
- Mười sáu: Chính sách khung giá
- Mười bảy: Tính giá trị trọn đời của một khách hàng (Lifetime Value of an Acquired Customer)
- Mười chín: Tính toán chi phí để có được một khách hàng
Chủ đề 5: Thiết kế và xây dựng sản phẩm như thế nào?
- Hai mươi: Xác định giả định cốt lõi
- Hai mươi mốt: Thử nghiệm giả định cốt lõi
- Hai mươi hai: Xác định sản phẩm khả dụng tối thiểu (Minimum Viable Product – MVP)
- Hai mươi ba: Chỉ ra rằng khách hàng sẽ mua sản phẩm của bạn
Chủ đề 6: Làm sao để phát triển quy mô
- Mười bốn: Tính toán quy mô tổng thị trường có thể chiếm lĩnh được của các thị trường tiếp theo
- Hai mươi bốn: Xây dựng kế hoạch phát triển sản phẩm
Ba cách để bạn bắt đầu một doanh nghiệp
Bạn đã đọc hoặc nghe các doanh nhân nổi tiếng kể về con đường khởi nghiệp của họ?
Mô tuýp kinh điển của các câu chuyện khởi nghiệp thành công là:
- Ai đó tìm thấy nỗi đau của khách hàng (sự khó chịu, một rào cản, hay một thiếu sót mà người ta sẵn lòng bỏ tiền ra để giải quyết).
- Dựa trên nỗi đau đã xác định, một giải pháp được phát triển. Đó có thể là một sản phẩm hoặc dịch vụ hiệu quả hơn, tiện lợi hơn, hoặc rẻ hơn so với những gì đang có.
- Giải pháp được chấp nhận và sử dụng rộng rãi. Điều này mang đến doanh thu, lợi nhuận và danh tiếng cho doanh nghiệp.
Một câu hỏi được đặt ra là làm sao để xác định nỗi đau của khách hàng trong vô số những sự kiện xảy ra hằng ngày. Đâu là một vấn đề đủ lớn? Đủ hấp dẫn? Điều này rất khó xác định và dễ gây nản lòng với những người không quen thuộc với tinh thần khởi nghiệp.
Bill Aulet đã gợi ý một cách tiếp cận mới, gần gũi và trực tiếp hơn. Bạn sẽ tìm thấy ở trang 43, ba cách để bắt đầu một doanh nghiệp, bao gồm:
- Cách 1: Bắt đầu bằng 1 ý tưởng
- Cách 2: Bắt đầu bằng 1 công nghệ
- Cách 3: Bắt đầu bằng 1 đam mê
Dù bạn chọn bắt đầu theo cách nào thì nó (ý tưởng, công nghệ hay đam mê) phải đủ mạnh mẽ để trở thành câu trả lời trọn vẹn, tròn trịa cho hai câu hỏi:
- Câu hỏi 1: Đó có phải là một điều bạn có thể làm tốt và yêu thích trong một thời gian dài?
- Câu hỏi 2: Đó có phải là một điều mang đến lợi ích cho thế giới?
Đến đây, bạn đã hoàn thành bước khởi động, chỉ cần tiếp tục thực hiện theo 24 bước được giới thiệu trong sách Kinh điển về khởi nghiệp, hoạt động kinh doanh của bạn sẽ có được một nền tảng đủ vững vàng để có thể thành công.
Tránh khỏi những sai lầm “điên rồ”
Khi tìm thấy một ý tưởng kinh doanh khả thi, bất kỳ ai trong chúng ta đều cảm thấy hào hứng và muốn bắt tay vào làm ngay.
Bài học cho sự vội vàng
Mình cực kỳ ấn tượng với câu chuyện mà tác giả đã kể ở bước 23. Đó quả là một câu chuyện kỳ lạ và có phần khôi hài.
“Một nhà hóa học đã tạo ra một sản phẩm thức ăn cho chó, giúp chó ngủ ngon, cư xử tốt, ít rụng lông và giá chỉ bằng một phần mười so với các loại thức ăn đang có trên thị trường.
Nắm chắc thành công, ông ta đã chi một khoảng tiền lớn để xây dựng nhà máy, đăng ký phân phối và thực hiện các chiến dịch marketing.
Thế nhưng, khi sản phẩm được tung ra thị trường, người tiêu dùng phản ánh chó của họ không chịu ăn loại thức ăn đó. Công ty này bị mất uy tín và bốc hơi chỉ trong một thời gian ngắn.”
Bạn nghĩ điều đó thật điên rồ và không thể xảy ra trong thực tế? Thật đáng buồn nhưng có rất nhiều doanh nhân đã tạo ra một sản phẩm ưu việt và thất bại vì không ai hoặc rất ít người muốn mua nó.
Thiếu kinh nghiệm – một lí do lớn.
Quá tự tin vào sản phẩm – lại thêm một lí do lớn.
Kinh điển về khởi nghiệp sẽ cung cấp cho bạn một bộ khung
Như đã nói ở trên, Kinh điển về khởi nghiệp là một cẩm nang cho người muốn khởi sự kinh doanh. Cuốn sách được viết theo một trật tự logic, bạn có thể vừa đọc vừa thực hành mà không gặp trở ngại quá lớn.
Thế nhưng, nếu là người mới, chưa có một hình dung cụ thể về cách thức, quy trình nghiên cứu, phân tích và tạo lập mô hình kinh doanh, bạn rất dễ sa đà vào các bước đầu và dần mất động lực cho các bước tiếp theo khi thời gian để hoàn thành một bước quá dài và mất thời gian.
Vì thế, trước khi đi vào chi tiết và thực hành, bạn nên dành thời gian để đọc toàn bộ cuốn sách. Việc này có tác dụng giống như xem bản đồ trước khi đi vào các con hẻm nhỏ. Bạn sẽ có được một bức tranh tổng quan về nội dung của cuốn sách, cách ý chính, cấu trúc logic và luồng thông tin mà tác giả đã sắp xếp.
Thuần thục kỹ thuật đọc quét
Chỉ riêng việc đọc kỹ và nghiền ngẫm một cuốn sách 367 trang đã tiêu tốn của bạn 4 – 6 giờ liên tục, chưa kể các khoảng gián đoạn để chăm sóc gia đình, xử lý công việc, ăn uống, học tập… Tổng thời gian để đọc toàn bộ cuốn sách có thể lên đến vài ngày hoặc vài tuần.
Việc này là không phù hợp khi chúng ta đang hào hứng để bắt tay vào thực hiện ý tưởng khởi nghiệp. Vì thế, hãy rút thời gian đọc toàn bộ cuốn sách xuống còn 2 – 2,5 giờ liên tục (*), bằng việc đọc lướt, không ngừng lại để ghi chép, suy ngẫm.
Đọc lướt gắn liền với “tốc độ”, “tập trung”. Điều này giống như bạn đang quét văn bản, lượt lấy từ khóa, cấu trúc và ý tưởng chủ đạo. Không ngừng lại để ghi chép, phân tích dù tìm thấy một nội dung tâm đắc hoặc ý tưởng đột phá.
Kinh nghiệm của bản thân
Nếu bạn lăn tăn về con số “2 – 2.5 giờ liên tục” ở trên thì đó là thời gian để mình đọc lướt cuốn sách “kinh điển về khởi nghiệp”. Thật ra, mình đã chi nhỏ thành 3 lần đọc, mỗi lần khoảng 30 – 45 phút. Tốc độ đọc của mỗi người là khác nhau nên mình đã cộng thêm 30 phút để dự phòng4.
Đọc quét hay đọc lướt là một thói quen nên được xây dựng sớm. Khi bạn đã trở thành một doanh nhân, bạn sẽ có rất ít thời gian cho việc “đọc”, bao gồm cả báo cáo, tài liệu, hợp đồng, sách báo… Lúc này, đọc lướt và đọc quét sẽ giúp bạn có được thông tin trong một thời gian ngắn hơn.
Trong thực tế nghề nghiệp, cũng có lúc bạn cần “quét thông tin” một cách nhanh chóng. Mình đã từng đọc 4 cuốn sách về thương hiệu cá nhân trong vòng 2 ngày để hoàn thành tài liệu để đào tạo nội bộ.
Sau khi đọc lướt, hãy nghiền ngẫm
Bây giờ, bạn đã có được một góc nhìn và hiểu biết cơ bản về nội dung của cuốn sách. Tiếp đến, hãy đọc kỹ nội dung của từng chương và thực hành.
Việc phát triển ý tưởng đến khi hoàn thiện mô hình kinh doanh, kế hoạch kinh doanh có thể tiêu tốn khoảng vài ngày, vài tuần lễ hay vài năm. Đừng vội nản lòng! Sau khi đọc lướt quyển sách, bạn sẽ hiểu lí do vì sao nên dành nhiều thời gian cho giai đoạn này.
Mình hơi tiếc một chút…
Cuốn sách có khổ vuông và thiết kế bìa theo hướng tối giản, với điểm nhấn là các chữ “kinh doanh thành công”, “khởi nghiệp” được ép kim màu đỏ tạo cảm giác cao cấp. Mình cực kỳ ấn tượng và thích thiết kế này. Khi nhìn thấy nó ở nhà sách, mình nhanh chóng bị hấp dẫn và mong muốn sở hữu ngay.
Tiếc là vì không được bảo quản kỹ, bìa sách của mình đã bị ố vàng. Mặc dù điều này không làm ảnh hưởng đến nội dung sách nhưng mình vẫn cảm thấy khá tiếc nuối. Bìa sách này quá xinh đẹp để bị bám bẩn. Nếu như mình bao sách bằng giấy kính thì kết quả đã khác.
Điểm tiếc nuối thứ hai nằm ở chất liệu giấy. Cuốn sách sử dụng chất liệu giấy dày dặn, mực in rõ nét – một điểm cộng rất lớn về chất lượng in ấn. Thế nhưng, mình lại cảm thấy không thoải mái vì có cảm giác sách bị nặng và không tiện để cất trữ lâu.
Những cảm giác tiếc nuối này cũng chỉ là thoáng qua sau khi mình đọc lướt toàn bộ nội dung của quyển sách. Nó giống như một cuốn giáo trình. Mình sẽ sớm phủ kín các khoảng trống trong sách với những ghi chú giống như những giáo trình khác.
Vì thế, giấy trắng và dày thành ra lại là một điểm cộng. Thế thì mình chẳng còn tiếc nuối nào nữa. Có chăng là không thực hành theo những chỉ dẫn từ cuốn sách sớm hơn.
Tổng kết
Khởi nghiệp với mình từng là một vấn đề xa vời – Nhưng kể từ khi đọc cuốn sách này, mình đã có một hành trang và hiểu biết khá bài bản.
Tất nhiên, đây chỉ là một bộ khung cơ bản. Ở trang 353, tác giả cũng đã khẳng định kế hoạch kinh doanh không chỉ dừng lại ở 24 bước. Bạn sẽ phải tìm hiểu thêm nhiều khía cạnh khác nữa. Thế nhưng đừng quá lo lắng, tác giả sẽ mách nước cho bạn.
Nếu bạn đang có dự định khởi nghiệp, cuốn sách này sẽ là một cẩm nang chi tiết giúp bạn khởi nghiệp một cách bài bản.
